سڤیل:

نیچەی فەیلەسوف ئامۆژگاری پیاوان دەكات، كە كاتێك دەچنە لای ئافرەت قامچیەكانیان لەبیر نەچێت، كەچی خۆی بەدەردی عیشقێكەوە دەیناڵاند و هەر بەو عیشقەوە شێت بوو، لەوێنەكەدا كە لەساڵی 1882 گیراوە، دەردەكەوێت كە قامچیەكە بە كچە مەعشوقەكەیە نەوەك بە دەست نیچەی فەیلەسوف.
كچێكی یەهودییە رەگەز روسی لەساڵی 1861 لە دایك دەبێت، ژیانی لە ماوەیەك دادەبێت كە چەند پیاوێك فیكرو فەلەسەفە و زانست تێیدا ژیاون، شانسی ئەو كچە وا دەبێت كە سێ لەو كەسانە بناسێت و پەیوەندییان لەگەڵ دروست بكات، بەمەش دەبێتە ناوێك لەناوەكانی دونیای ئەدەب و تەنها ئێستاش مشتومڕی لەسەر دەكرێت.
ئەو كچە لو ئەندریاس سالۆمییە، چ نهێنییەك لەوەدا هەیە كە فرۆید و ریلكە و نیچە هەرسێكیان عاشقی ئەو كچە بوون، ئایا هۆكار جوانیەكەی بوو یان رۆشنبیریەكەی بوو، ئایا ئەو كچە بۆ ئەو سێیانە ئیلهامی شێتبوون بوو، یان ئیلهامی بلیمەتی بوو؟ بۆ وەڵامی ئەو پرسیارانە دەیان كتێب لەبارەی ژیانی سالۆمیەوە نووسراوە.
لو سالۆمی ئافرەتێكی روسی بوو لەساڵی 1861 لە دایك بووە، لەساڵی 1937 كۆچی دوایی كردووە، بەپێی ئەو وێنانەی ماون و بە پێی ئەو وەسفانەی بۆ ئەو ئافرەتە دەكرێن، ئافرەتێكی زۆر جوان بووە، بەڵام لەپەنای جوانیەكەشی دا، رۆشنبیرییەكی لەڕادەبەری هەبووە، هەربۆیە جێگای سەرنجی رۆشنبیران و بیرمەندان بوو.
نیچە لەكتێبی "زەردەشت وای گوت"، دەڵێ "ئەگەر چویتە لای ئافرەت قامچیەكەت بیر نەچێت"، رەنگە ئەو قسەیەی نیچە لەیەكێك لەهەرە بەناوبانگترین دێرەكانی نیچە بێت، كەچی لەوێنەیەكدا لەساڵی 1882 گیراوە، وێنەی نیچە و سالۆمی دەردەكەوێت، كە سالۆمی لەسەر گالیسكەیەك وەستاوە، قامچیەكی بەدەستەوەیە!! نیچە كە ئامۆژگاری وەها بەپیاوان دەدات، كەچی خۆی لەعەشقی سالۆمیدا شێت دەبێت.
سالۆمی لەڕێگای دۆستێكی نیچەوە، نیچە دەناسێت، ئەو دۆستەی نیچە كاتێك وەڵامی نامەكانی نیچەی پێدەگاتەوە، دەبینی لەزۆربەی نامەكان نیچە نوسیویەتی "سڵاوم بەو كچە روسیە بگەینە، ئەگەر سڵاو مانای هەیە"، دواتر نیچە بۆ ئەو هاوڕێیەی روون دەكاتەوە، كە دەیەوێت وەك قۆناغێكی پشوو بۆ ژیانی تەنها "دوو ساڵ زەواج لەگەڵ سالۆمی بكات". هەڵبەتە سالۆمی بەو پێشنیارەی نیچە رازی نابێت، لەگەڵ ئەوەشدا بەهای كەسایەتی نیچە دەناسێت و رێزی دەگرێت، ماوەیەك دۆستایەتی دەكات، بەڵام هەر زوو دیوە عەدەمیەكەی نیچە بۆ سالۆمی دەردەكەوێت، كێشەی نیچە ئەوە بووە كە زمانی دڵداری نەزانیوە، بۆ نموونە جارێك بە سالۆمی وتوە "لەكامە هەسارەوە كەوتووینەتە خوارەوە بۆ ئەوەی بەیەك بگەینەوە"، بۆیە سالۆمی هەوڵی خۆدوورخستنەوە دەدات، دواتر نیچە لەتەنیاییدا شێت دەبێت، لەگەڵ ئەوەشدا نیچە بۆ سالۆمی نووسیوە "ئەگەر سەعادەتێكی ترت لەلا نەماوە پێشكەشم بكەی، ناشتوانی ئازارەكانم لەوە زیاتر بكەی".
دوای نیچە سالۆمی ریلكەی شاعیر دەناسێت، ئەوكاتە ریلكە بەو شێوەیە نەناسرابوو، تەمەنی 22 ساڵ بوو، كەچی سالۆمی تەمەنی 36 ساڵ بوو، شووی بەپرۆفیسۆر ئەندریاس كردبوو، ریلكەو سالۆمی چەند ساڵێك بەیەكەوە دڵداری دەكەن، سەیر ئەوە بوو كە هیچ كاتێك مێردەكەی سالۆمی بەو هەڵسوكەوت و پەیوەندیانەی سالۆمی نیگەران نەبووە، پێیوابووە سالۆمی ژنێكە مێژوویی دەبێت هەر بۆیەش دەبێت ئازاد بێت.
لەدوای ریلكە سالۆمی دەروونناسێكی تر بەناوی تۆسك دەناسێت، هەر لەڕێگای ئەویشەوە فرۆید دەناسێت، سالۆمی بۆ ماوەیەكی كورت پەیوەندی لەگەڵ تۆسك دەبێت، كەچی توسك هێندەی پێناچێت خۆی دەكوژێت، لەدوای ئەویش سالۆمی تا درەنگانێكی عومری پەیوەندی لەگەڵ فرۆید دەمێنێتەوە، هەموو ئەو پیاوانەی پەیوەندیان لەگەڵ سالۆمی هەبووە، وەك یەكتر بوون، لەوەی نەیانتوانیوە بۆ زۆرترین كات سالۆمی لەلای خۆیان بهێڵنەوە، لەگەڵ ئەوەشدا سالۆمی خۆی هەڵسەنگاندن بۆ عاشقەكانی دەكات و پێیوابوو نیچە شێتیەكەی بەسەر عەقلانیەتەكەی زاڵ ببوو، ریلكەش نەیتوانیبوو شێتی و عەقلانی لەیەكتر جیا بكاتەوە، كەچی فرۆید تا مردن بەعەقڵانی مایەوە.