سڤیل: مقداد شاسواری

لەبەرامبەر ماڵماندا شوێنێكی عەقارات هەیە بۆ كڕین و فرۆشتنی زەوی و خانوو. عەسران چی خانەنشین و ئیختیار و موختار و پیر و پەككەوتە و بێ ئیشوكار هەیە لەوێ كۆدەبنەوە. شوێنەكە گەورەیەو جێی هەمووانی لێ دەبێتەوە. ئەگەر لەپەنایەكدا گوێ بۆ قسەكانیان رادێری سەرەتا وەكو ئێزگەكانی سەردەمی شۆڕش، كە تەشویشی خرابێتە سەر، یەك دنیا وشە و رستە و پەیڤی تێكئاڵاو بە غژەغژێكی زۆرەوە كە هیچیان لێ تێناگەی شاڵاو بۆ ناو كاسەی سەرت دێنن، بەڵام ئەگەر هەندێك تەحەممولت هەبێ و ئەریەلی مێشكت هەندێ رێك بخەی و ئاراستەی گوێچكەكانت تەنزیم بكەیت، هێدی هێدی غژەغژەكە، كەمتر دەبێتەوەو تەشویشەكە كەمێك لادەچێ و دەتوانی هیچ نەبێ ئەوەندەیان لێ حاڵی ببی كە ئایا باس لەنرخی زەوی و خانووبەرە دەكرێت یان باس لەكشانەوەی هێزەكانی ئەمەریكا، یان دوا رووداوەكانی ناوخۆ، یان كێشمەكێش و هەرا و زەنای حكومەتە سەیر و سەمەرەكەی بەغدا، یان باس و خواستێكی كۆمەڵایەتی یان هەر شتێكی تر. بەڵام ئەوەی هەیە، ئەو كۆبوونەوە هەڕەمەكییە، كە نە كەسیان بانگهێشت كراون لەبەشداریكردن تێیدا و نە پێشكەشكارێكی هەیە تەنزیمی تەوەرەكان و ماوەی هەر یەكێكیان بكات و نە كامێرایەكیش وێنە و بۆچوونەكانیان بۆ نێو ماڵەكانی هاوڵاتییان دەگوازێتەوە. لە بێسەروبەریدا عەینەن لەو گەڕەلاوژانە دەچن، كە لەبەرنامەكەی ئیتیجاه موعاكس و هەندێ بەرنامەی لاساییكەرەوەی هاوشێوە لەكەناڵە كوردییەكاندا بڵاو دەكرێنەوەو پیاو _ ژن هەر هیچ_ تاقەتی بەدیاردانیشتنیانەوەی نیە.
بۆچوونەكان مل لێكدەنێن و بێ فیكە لێدان قسە بەیەكتر دەبڕن و قوڕشێلانێكە هەر مەپرسە. براوەی ئەو گردبوونەوەیەی ناو شوێنی عەقاراتەكە، ئەوانەن كە دەنگیان گڕ و گەورە و كورد گوتەنی "نێرە"! ئەوانەی دەنگیان كز و كپە هەموو مافێكیان فەوتاوە. یەكێك لەو دەنگە نێرانە دەینەڕاندو دەیگوت "ئەم دەسەڵاتەی خۆمان دەڵێی گەمان دەكا. بەگەورەیی خوا، خۆ من لەچاو ئەوان كێچێكیش نیم لەسیاسەتدا، بەڵام ئەگەر بۆ ماوەی دوو ساڵ بمكەن بەموختاری ئەم گەڕەكە قبوڵی ناكەم. ئاخر چ ئەقڵێكی سەلیم قبوڵی ئەوە دەكات، كابرایەك بێنی بەو هەموو شان و شەوكەتەی و بیكەی بەسەرۆكی حكومەت بۆ ماوەی دوو ساڵ. هێندەیش وەزیری ئەم حیزب و ئەو حیزب و ئەم لایەن و ئەو لایەن و ئەم عەشیرەت و ئەو عەشیرەتی بە مل دا دەدەن، دوو ساڵەكە تەواو دەبێ سەرۆكی حكومەت هێشتا وەزیرەكانی خۆی بەباشی نەناسیوە. چی بگاتە ئەوەی بە دوو ساڵ ئەم ئۆپۆزسیۆنە هاروهاجە رازی بكات و گەنجان رازی بكات و ئەم هەموو شەقام و كۆڵانە قیرتاو بكات و قوتابخانە و نەخۆشخانە و.. كورە چوزانم، ئەوە كەی دەپەرژێتە سەر ئەوەی پرۆژەی ستراتیژی و گەورەیش ئەنجام بدات و شەڕ و ململانێی بەردەوامیش لەگەڵ بەغدا بكات. ئەوەیە كە ساڵ دەڕوا و هیچ بەهیچ ناكرێ. تاقەتێكی دەوێ تۆ بۆ دوو ساڵ حكومەتاتی بكەیت. بەخوا فیرعەونیش ساغ بێتەوە بۆ دوو ساڵ بیكەیتە حكومەت لەم وڵاتەی ئێمەدا، داری بۆ لەسەر بەرد داناندرێ. ناڵێم، بەخوایەتی ئەو خوایە، بۆ دوو ساڵ بمكەن بە موختاری ئەم گەڕەكە، نایكەم. فەرموو ئەمساڵمان رۆیی. وەرە یەكێك بەمن بڵێت ئەم حكومەتە دووساڵییە چی كرد. مادە كێشە لەسەرەكان یەكێكیشیان یەكلایی نەكرایەوە، بودجەمان كەمتر بۆوە. سەدوچل خوای لێ خۆشبێ. قوربانیانی هاتوچۆ وەك پارساڵ بوو. كارەبا لەكەمی دا. بازاڕ گرانتر بوو. شارەكان كەوتوونەتە ژێر زبڵ و پاشەڕۆ، رۆتیناتی ئیدارەكان هەروەك خۆی مایەوەو زیادیشی كرد. گەندەڵیی قەڵەوتر بوو. ئۆپۆزسیۆنیش هەر خەریكی دەهۆڵ كوتانەكەی خۆیەتی و لەبری ئەوەی چاوێكی لەسەر پرۆژە نیشتیمانی و نەتەوەییەكانمان بێ، شەو و رۆژ خەریكی رمبەرمب و سەرقاڵكردنی حكومەت و رووخاندنی باری دەروونی خەڵكەكەیە. لەكەناڵگۆڕیندا هەر دەگەیتە سەر كەناڵەكانی ئەوان حەوت دەرگای دۆزەخت بە روودا دەكرێتەوەو گوێت لەتەپڵی شەڕ دەبێت. حكومەتی دووساڵەش وڕ و كاس و بێ دەسەڵات و بێتاقەت چاوی نووقاندوە تا دوو ساڵەكەی تەواو دەبێ.
وڵات كوا ئەوها بەڕیوەدەچێ. سەریان لەخەڵكیش شێواندووە. خەڵكیان وا راهێنا بەس داواو گلەیی دەكات.
ئەرێ بە ویژدانتان كێ لەم وڵاتەدا هەست بەوە دەكات حكومەتێك هەیە؟..
ئینجا گوێت لێ دەبێ هەمووان لەناو عەقاراتەكە وەكو كۆرس دەڵێن: وەڵلا كەس!...