رێبوار سیوەیلی

یەكگرتووی ئیسلامی ئەوەی لەبیرچۆتەوە كاتێك ئازادی سیاسیی ئەوان لەساڵانی ڕابردوودا كەوتبووە مەترسییەوە، هەندێكی زۆر لەو ڕۆشنبیرە جیدیانەی بڕوای تەواویان بە ئازادی هەیە، لە پێشەوەی ئەو دەنگانەبوون كە بەرگرییان لەئازادی و ڕێزی هاوڵاتیانەی ئیسلامیەكان و یەكگرتووەكانیش دەكرد. ئەمەش لەكاتێكدا بوو كە یەك قەڵەمی ناو یەكگرتوو و لایەنە ئیسلامیەكانیتریش نەیاندەتوانی لەكونی دەرزیشەوە خۆیان پیشان بدەن، نەك لەكونی مەتەرێز و سەنگەری بەرگرییەوە. من بۆخۆم لەكاتێكدا بەرگریم لەئازادیی یەكگرتوو و كۆمەڵ لەبەرامبەر جەبەرووتی پارتی و یەكێتی لەدژیان كردووە، كە ئەندامانی ئەو دوو حیزبە لەئەنجومەنی پارێزگای هەولێر و لەبەیاننامەیەكدا، بە "بێگانە و بەدڕەوشت"یان لەقەڵەمدابووم و زۆریش لەو نوسەر و سەرۆك دەزگایانەی ئێستا بەناوی بەرگریكردن لەئازادییەوە، هەڵوێستمان پێدەفرۆشن، ئەو دەم دەنگیان لەگەڵ دەنگی كۆنەپەرستانەی یەكگرتوو و هاوپەیمانەكانیان بوو لەئەنجومەنی پارێزگای پایتەختی هەرێمی كوردستان. لەگەڵ ئەوەشدا بڕوابوونم بەئازادی و مافی خۆدەربڕین لەئاست ئەو هەڵوێستەی ئەواندا ساردی نەكردوومەتەوە. ئەمڕۆ كە یەكگرتوو مەلاكانیمان لێهاندەدات، هیچ چاوەڕوانییەكم لەكەس نییە كە بەرگریی لەڕۆشنبیران و دەنگیی ئازادیخواز و مەدەنی لەم وڵاتەدا بكات، بە تایبەتی هیچ چاوەڕوانییەكم لەپارتی دیموكرات كە هێزی سەرەكی ناوچەكەیە، نیە. چونكە ئەمانیش لەساڵانی ڕابردوودا، هەڵوێستیان لەدژی ڕۆشنبیرانی جیدی باشتر نەبووە لەهەڵوێستی مەلاكان و یەكگرتووی ئیسلامی، ئەمە جگە لەوەی پشی پشی پارتی و یەكێتی بۆ هەندێك لەمەلا توندڕەوەكان، وایكرد ئەوانە ڕێگا بەخۆیان بدەن بەئارەزووی خۆیان تەكفیری ڕۆشنبیران بكەن و باسی لغاوكردنیان بكەن. ئەسڵەن ڕۆژگارێك پارتی لەهەولێردا و لەترسی مەلاكان ئەوەندە تەنازولی كردووە، ئەوەندە دژ بە بنەماكانی مافی مرۆڤ جوڵاوەتەوە بۆ ڕازییكردنی كۆمەڵێ بەناو زانای ئایینی، ئەوەندە شتی بۆ پۆشیون و لەئاستی ئەو غەدرانەدا بێدەنگ بووە، كە ئەو جۆرە مەلایانە لەخەڵكانی مەدەنی و مرۆڤ و كەسایەتیەكانی ئەم وڵاتەیان كردووە، پێویستە لەگەڵ هەر بەرپەرچدانەوەیەكدا بۆ گوتاری مەلاكان و ڕووبەڕووكردنەوەیان لەگەڵ یاسا و دادگادا، ئەو سیاسەتی پشی پشییە شەرمن و ترسنۆكانەیەی پارتی دیموكراتیش ڕەخنەی لێبگیرێت و ئیدانە بكرێت. پارتی دیموكرات وەك هێزی سەرەكیی لەدەڤەری هەولێر و بادیناندا ئەوەندە سەری بە ئازادییە مەدەنییەكان و بنەماكانی دیموكراسییەت لەبەرامبەر گوتاری توندڕەوانەی ئیسلامیەكان و گوتاربێژی مزگەوتەكاندا شۆڕ كرد، كە زۆریانی گەیاندە پۆستی سیاسی و ئەندامێتی پەرلەمان و ڕەوایەتی بە بیركردنەوە و بەرنامەیان بەخشی و ئەوەندەی بۆ پینەكردوون و بۆ پۆشیون و لە ئیمتحاندا واسیتەی بۆ كردوون، هەر لە هونەركارییەكانی لقی دووی هەولێر دەوەشێتەوە. ئەمڕۆش كاتێ ڕۆشنبیران و ئازادی و بنەماكانی دیموكراسییەت لەبەرچاوی ئەم هێزەدا، ئەو بێڕێزییە زۆرەیان پێدەكرێت، نابێت هیچ چاوەڕوانییەكمان لەوە هەبێت كە پارتی دیموكرات بێت و سنوور بۆ ئەو مەلایانە دابنێ كە لە ڕێگەی فیلتەرەكانی خۆیەوە، ئەوەندە گەورەی كردن كە بتوانن بە ئاشكرا و لەمینبەری مزگەوتەكانەوە ئیهانەی كەسانێك بكەن، كە تەنیا گوناهیان ئەوەیە خەیاڵ و بیروڕاكانی خۆیان دەردەبڕن. ئەو كەسانەی مەلاكان ئاوا بە سووكی ناویان دەبەن، هەر ئەو كەسانەن كە ڕۆژگارێك جەنابی سەرۆكی هەرێم ناوێكی تایبەتی لێنان و (من لە حورمەتمەوە بۆ بەڕێزیان قسەكەی دووبارە ناكەمەوە)، هەر ئەو كەسانەشن كە لە ڕاگەیاندنی پارتی و یەكێتییەوە بە خیانەتكار و "دوژمنی ئەزموونی حكومەتی هەرێم" ناویان بردن. من لەو بڕوایەدام، بەبێ قسەكردن لەسەر ئەم سیاسەتی بایكۆتكردن، بەپەراوێزخستن و بێڕێزیكردنەی پارتی و دەزگاكانی بە ڕۆشنبیرانی جیدی لەماوەی ساڵانی ڕابردوودا، بەبێ قسەكردن لەسەر نەغمە بە دوژمنكردنەكەی یەكێتی بۆ هەندێك لەڕۆشنبیران، ناكرێت خوێندنەوەیەكی جیدی و هەمەلایەن بۆ هێرشی مەلاكان و بەیاننامەكەی یەكگرتوو بكەین. بەیاننامەكەی یەكگرتوو، شكاندنی هەر پەیمانێكە لەگەڵ ئەو ڕۆشنبیرانەی كە هەمیشە لەبەر حورمەتگرتن لەدین، حورمەتیشیان لەیەكگرتووش گرتووە، ئەمڕۆ یەكگرتوو لەپەرچەكرداریدا لەئاست تێكشكانەكانی خۆی، لەنەهاتنەدی خەونی حاكمیەتی ڕەهایدا لەكوردستان، دەیەوێت بە هێرشكردنە سەر ڕۆشنبیران سەنگی ئەو نشوستیانە بهێنێتەوە، كە تووشیان هات. بۆیە پێویستە ڕۆشنبیرانی دەڤەری بادینان و هەولێر هەڵوێستی جیایان لەم غەدرە هەبێت و لەڕێگەی یاساوە، داكۆكی لەماف و حەیسییەتی ڕووشێنراوی خۆیان بكەن.